{"id":90,"date":"2021-10-16T16:31:55","date_gmt":"2021-10-16T14:31:55","guid":{"rendered":"http:\/\/powidla.etnomuzeum.pl\/?page_id=90"},"modified":"2021-10-18T10:08:25","modified_gmt":"2021-10-18T08:08:25","slug":"przepisownik","status":"publish","type":"page","link":"http:\/\/powidla.etnomuzeum.pl\/?page_id=90","title":{"rendered":"przepisownik"},"content":{"rendered":"[vc_row type=”full_width_content” full_screen_row_position=”middle” column_margin=”default” column_direction=”default” column_direction_tablet=”default” column_direction_phone=”default” bg_image=”335″ bg_position=”left top” background_image_loading=”default” bg_repeat=”no-repeat” scene_position=”center” text_color=”dark” text_align=”left” row_border_radius=”none” row_border_radius_applies=”bg” overlay_strength=”0.3″ gradient_direction=”left_to_right” shape_divider_position=”bottom” bg_image_animation=”none” shape_type=””][vc_column column_padding=”no-extra-padding” column_padding_tablet=”inherit” column_padding_phone=”inherit” column_padding_position=”all” column_element_spacing=”default” background_color_opacity=”1″ background_hover_color_opacity=”1″ column_shadow=”none” column_border_radius=”none” column_link_target=”_self” gradient_direction=”left_to_right” overlay_strength=”0.3″ width=”1\/1″ tablet_width_inherit=”default” tablet_text_alignment=”default” phone_text_alignment=”default” bg_image_animation=”none” border_type=”simple” column_border_width=”none” column_border_style=”solid”][image_with_animation image_url=”340″ animation=”Fade In” hover_animation=”none” alignment=”” border_radius=”none” box_shadow=”none” image_loading=”default” max_width=”custom” max_width_custom=”1420″][\/vc_column][\/vc_row][vc_row type=”in_container” full_screen_row_position=”middle” column_margin=”none” column_direction=”default” column_direction_tablet=”default” column_direction_phone=”default” scene_position=”center” top_padding=”20″ bottom_padding=”0″ text_color=”dark” text_align=”left” row_border_radius=”none” row_border_radius_applies=”bg” overlay_strength=”0.3″ gradient_direction=”left_to_right” shape_divider_position=”bottom” bg_image_animation=”none” shape_type=””][vc_column column_padding=”no-extra-padding” column_padding_tablet=”inherit” column_padding_phone=”inherit” column_padding_position=”all” column_element_spacing=”10px” background_color_opacity=”1″ background_hover_color_opacity=”1″ column_shadow=”none” column_border_radius=”none” column_link_target=”_self” gradient_direction=”left_to_right” overlay_strength=”0.3″ width=”1\/2″ tablet_width_inherit=”default” tablet_text_alignment=”default” phone_text_alignment=”default” bg_image_animation=”none” border_type=”simple” column_border_width=”none” column_border_style=”solid”][divider line_type=”No Line” custom_height=”25″][vc_column_text]\n

Sma\u017cenie powide\u0142 metod\u0105 tradycyjn\u0105<\/h3>\n[\/vc_column_text][vc_column_text]\n

Powid\u0142a-przepisy<\/span><\/h4>\n[\/vc_column_text][\/vc_column][vc_column column_padding=”no-extra-padding” column_padding_tablet=”inherit” column_padding_phone=”inherit” column_padding_position=”all” column_element_spacing=”10px” background_color_opacity=”1″ background_hover_color_opacity=”1″ column_shadow=”none” column_border_radius=”none” column_link_target=”_self” gradient_direction=”left_to_right” overlay_strength=”0.3″ width=”1\/2″ tablet_width_inherit=”default” tablet_text_alignment=”default” phone_text_alignment=”default” bg_image_animation=”none” border_type=”simple” column_border_width=”none” column_border_style=”solid”][vc_row_inner column_margin=”default” column_direction=”default” column_direction_tablet=”default” column_direction_phone=”default” text_align=”left”][vc_column_inner column_padding=”no-extra-padding” column_padding_tablet=”inherit” column_padding_phone=”inherit” column_padding_position=”all” column_element_spacing=”default” background_color_opacity=”1″ background_hover_color_opacity=”1″ column_shadow=”none” column_border_radius=”none” column_link_target=”_self” gradient_direction=”left_to_right” overlay_strength=”0.3″ width=”1\/1″ tablet_width_inherit=”default” bg_image_animation=”none” border_type=”simple” column_border_width=”none” column_border_style=”solid”][image_with_animation image_url=”357″ animation=”Fade In” hover_animation=”zoom” alignment=”” border_radius=”none” box_shadow=”none” image_loading=”default” max_width=”100%” max_width_mobile=”default” margin_left=”0″ img_link=”http:\/\/powidla.etnomuzeum.pl\/wp-content\/uploads\/2021\/10\/Powidla.pdf”][\/vc_column_inner][\/vc_row_inner][\/vc_column][\/vc_row][vc_row type=”in_container” full_screen_row_position=”middle” column_margin=”default” column_direction=”default” column_direction_tablet=”default” column_direction_phone=”default” scene_position=”center” text_color=”dark” text_align=”left” row_border_radius=”none” row_border_radius_applies=”bg” overlay_strength=”0.3″ gradient_direction=”left_to_right” shape_divider_position=”bottom” bg_image_animation=”none”][vc_column column_padding=”no-extra-padding” column_padding_tablet=”inherit” column_padding_phone=”inherit” column_padding_position=”all” column_element_spacing=”default” background_color_opacity=”1″ background_hover_color_opacity=”1″ column_shadow=”none” column_border_radius=”none” column_link_target=”_self” gradient_direction=”left_to_right” overlay_strength=”0.3″ width=”1\/1″ tablet_width_inherit=”default” tablet_text_alignment=”default” phone_text_alignment=”default” bg_image_animation=”none” border_type=”simple” column_border_width=”none” column_border_style=”solid”][vc_column_text]\n

1.<\/b><\/span> Powid\u0142a ze \u015bliwek<\/b><\/span><\/p>\n

Na \u00bd szefla [korca=120, 6 litr\u00f3w] \u015bliwek wy\u0142uskanych z pestek wzi\u0105\u0107 1 \u0142ut [12,66 gram] go\u017adzik\u00f3w, troch\u0119 cynamonu, sk\u00f3rek pomara\u0144czowych pod\u0142ug upodobania. \u015aliwki trzeba gotowa\u0107 na wolnym ogniu, mieszaj\u0105c je ci\u0105gle od spodu; gdy zaczn\u0105 g\u0119stnie\u0107, potrzebuj\u0105 jeszcze wolniejszego ognia, \u017ceby si\u0119 nie przypali\u0142y. Wysma\u017cy\u0107 je do dostatecznej g\u0119sto\u015bci, w\u0142o\u017cy\u0107 w garnki kamienne i wstawi\u0107 do ciep\u0142ego pieca [mo\u017ce by\u0107 piekarnik], aby wysch\u0142y i postawi\u0107 w suche miejsce, \u017ceby nie sple\u015bnia\u0142y.<\/span><\/p>\n

(Marya \u015ale\u017ca\u0144ska, Kucharz wielkopolski<\/i>\u2026, 1892)<\/span><\/p>\n[\/vc_column_text][\/vc_column][\/vc_row][vc_row type=”in_container” full_screen_row_position=”middle” column_margin=”default” column_direction=”default” column_direction_tablet=”default” column_direction_phone=”default” scene_position=”center” text_color=”dark” text_align=”left” row_border_radius=”none” row_border_radius_applies=”bg” overlay_strength=”0.3″ gradient_direction=”left_to_right” shape_divider_position=”bottom” bg_image_animation=”none”][vc_column column_padding=”no-extra-padding” column_padding_tablet=”inherit” column_padding_phone=”inherit” column_padding_position=”all” column_element_spacing=”default” background_color_opacity=”1″ background_hover_color_opacity=”1″ column_shadow=”none” column_border_radius=”none” column_link_target=”_self” gradient_direction=”left_to_right” overlay_strength=”0.3″ width=”1\/1″ tablet_width_inherit=”default” tablet_text_alignment=”default” phone_text_alignment=”default” bg_image_animation=”none” border_type=”simple” column_border_width=”none” column_border_style=”solid”][divider line_type=”Full Width Line” line_thickness=”2″ divider_color=”default” custom_height=”15″][\/vc_column][\/vc_row][vc_row type=”in_container” full_screen_row_position=”middle” column_margin=”default” column_direction=”default” column_direction_tablet=”default” column_direction_phone=”default” scene_position=”center” text_color=”dark” text_align=”left” row_border_radius=”none” row_border_radius_applies=”bg” overlay_strength=”0.3″ gradient_direction=”left_to_right” shape_divider_position=”bottom” bg_image_animation=”none”][vc_column column_padding=”no-extra-padding” column_padding_tablet=”inherit” column_padding_phone=”inherit” column_padding_position=”all” column_element_spacing=”default” background_color_opacity=”1″ background_hover_color_opacity=”1″ column_shadow=”none” column_border_radius=”none” column_link_target=”_self” gradient_direction=”left_to_right” overlay_strength=”0.3″ width=”1\/1″ tablet_width_inherit=”default” tablet_text_alignment=”default” phone_text_alignment=”default” bg_image_animation=”none” border_type=”simple” column_border_width=”none” column_border_style=”solid”][vc_column_text]\n

2.<\/b><\/span> Powid\u0142a ze \u015bliwek<\/b><\/span><\/p>\n

Powid\u0142a \u015bliwkowe robi\u0105 si\u0119 w ostatnich dniach wrze\u015bnia lub w pierwszych pa\u017adziernika, gdy w\u0119gierki s\u0105 nie tylko dojrza\u0142e, ale zupe\u0142nie przesta\u0142e, wtedy bowiem maj\u0105 ju\u017c bardzo wiele s\u0142odyczy, kt\u00f3ra zast\u0119puje zupe\u0142nie potrzeb\u0119 dodania cukru. Z ka\u017cdego gatunku ciemnych \u015bliwek mo\u017cna sma\u017cy\u0107 powid\u0142a, najlepsze s\u0105 jednak z prawdziwych w\u0119gierek. Przebra\u0107 \u015bliwki, odrzucaj\u0105c robaczywe cz\u0119\u015bci, cz\u0119sto bowiem jeden lub dwa robaki mo\u017cna odrzuci\u0107, a \u015bliwka b\u0119dzie jeszcze dobra do u\u017cycia i rozrywaj\u0105c ka\u017cda \u015bliwk\u0119 palcami bez u\u017cycia no\u017ca, odrzuci\u0107 pestki. Tak przebrane \u015bliwki w\u0142o\u017cy\u0107 do kocio\u0142ka odpowiedniej wielko\u015bci i sma\u017cy\u0107 w wolnym ogniu, mieszaj\u0105c drewniana warz\u0105chwi\u0105, aby nie dopu\u015bci\u0107 do przypalenia. \u015aliwki w p\u00f3\u0142 godziny puszcz\u0105 tyle soku, \u017ce stan\u0105 si\u0119 jedn\u0105 rzadk\u0105, jasna mas\u0105, czyli p\u0142ynem, kt\u00f3ry tak d\u0142ugo gotowa\u0107 trzeba przy ci\u0105g\u0142em mieszaniu i pilnowaniu przypalenia, a\u017c zmienia kolor na ciemny, co nast\u0105pi w 5 do 6 godzin, chocia\u017c jeszcze b\u0119d\u0105 do\u015b\u0107 rzadkie, gdy\u017c dopiero po przesma\u017ceniu powt\u00f3rnem na drugi dzie\u0144 i zastygni\u0119ciu g\u0119stniej\u0105. Wtedy mie\u0107 druciane g\u0119ste sita i przez nie, bior\u0105c po trochu, fasowa\u0107 przecieraj\u0105c ci\u0105gle \u0142y\u017ck\u0105. Na sicie nie powinno nic zostawa\u0107. W braku sita drucianego u\u017cy\u0107 mo\u017cna przetak\u00f3w. Wiele os\u00f3b sma\u017cy z pestkami co jest zupe\u0142nie z\u0142e, gdy\u017c powid\u0142a nabieraj\u0105 pestkowego smaku, przy fasowaniu przedzieraj\u0105 sita i wiele powide\u0142 zostaje na pestkach. Po przelaniu w\u0142o\u017cy\u0107 napowr\u00f3t do rondla, dodaj\u0105c, je\u015bli kto chce mie\u0107 bardzo wykwintne, na ka\u017cdy garniec funt cukru, sma\u017cy\u0107 p\u00f3ki kawa\u0142ami z \u0142y\u017cki nie spadaj\u0105, zaraz w\u0142o\u017cy\u0107 w garnek, koniecznie kamienny, wstawi\u0107 na noc do ciep\u0142ego pieca.<\/span><\/p>\n

(Lucyna \u0106wierczakiewiczowa, Jedyne praktyczne przepisy konfitur<\/i>\u2026, 1900)<\/span><\/p>\n[\/vc_column_text][\/vc_column][\/vc_row][vc_row type=”in_container” full_screen_row_position=”middle” column_margin=”default” column_direction=”default” column_direction_tablet=”default” column_direction_phone=”default” scene_position=”center” text_color=”dark” text_align=”left” row_border_radius=”none” row_border_radius_applies=”bg” overlay_strength=”0.3″ gradient_direction=”left_to_right” shape_divider_position=”bottom” bg_image_animation=”none”][vc_column column_padding=”no-extra-padding” column_padding_tablet=”inherit” column_padding_phone=”inherit” column_padding_position=”all” column_element_spacing=”default” background_color_opacity=”1″ background_hover_color_opacity=”1″ column_shadow=”none” column_border_radius=”none” column_link_target=”_self” gradient_direction=”left_to_right” overlay_strength=”0.3″ width=”1\/1″ tablet_width_inherit=”default” tablet_text_alignment=”default” phone_text_alignment=”default” bg_image_animation=”none” border_type=”simple” column_border_width=”none” column_border_style=”solid”][divider line_type=”Full Width Line” line_thickness=”2″ divider_color=”default” animate=”yes” custom_height=”15″][\/vc_column][\/vc_row][vc_row type=”in_container” full_screen_row_position=”middle” column_margin=”default” column_direction=”default” column_direction_tablet=”default” column_direction_phone=”default” scene_position=”center” text_color=”dark” text_align=”left” row_border_radius=”none” row_border_radius_applies=”bg” overlay_strength=”0.3″ gradient_direction=”left_to_right” shape_divider_position=”bottom” bg_image_animation=”none”][vc_column column_padding=”no-extra-padding” column_padding_tablet=”inherit” column_padding_phone=”inherit” column_padding_position=”all” column_element_spacing=”default” background_color_opacity=”1″ background_hover_color_opacity=”1″ column_shadow=”none” column_border_radius=”none” column_link_target=”_self” gradient_direction=”left_to_right” overlay_strength=”0.3″ width=”1\/1″ tablet_width_inherit=”default” tablet_text_alignment=”default” phone_text_alignment=”default” bg_image_animation=”none” border_type=”simple” column_border_width=”none” column_border_style=”solid”][vc_column_text]\n

3.<\/b><\/span> Powid\u0142a ze \u015bliwek<\/b><\/span><\/p>\n

\u015aliwki nale\u017cy przekrawa\u0107 i pestki odrzuci\u0107; gotowa\u0107 bez wody, na wolnym ogniu, mieszaj\u0105c bez przerwy \u0142opatk\u0105 drewnian\u0105 dop\u00f3ty, a\u017c si\u0119 masa dobrze wysadzi, t.j. kawa\u0142kami spada\u0107 b\u0119dzie z \u0142y\u017cki. Powid\u0142a mog\u0105 by\u0107 fasowane lub nie, zale\u017cnie od celu, do jakiego s\u0142u\u017cy\u0107 maj\u0105; fasowane s\u0105 delikatniejsze. Je\u017celi maja by\u0107 fasowane czyli przecierane, to pierwej \u015bliwki rozgotowa\u0107 i przetrze\u0107 przez sito. (\u2026) Mas\u0119 przetart\u0105 gotowa\u0107 tak d\u0142ugo, a\u017c si\u0119 dostatecznie wysadzi; przez d\u0142ugie gotowanie masa \u015bciemnieje. Je\u017celi potrzeba doda\u0107 cukru, to po przefasowaniu nale\u017cy mas\u0119 zwa\u017cy\u0107; na funt [0,452 kg] masy bierze si\u0119 \u0107wier\u0107 funta cukru; je\u017celi owoc s\u0142odszy to mniej cukru potrzeba; potem mas\u0119 razem z cukrem gotowa\u0107 a\u017c do g\u0119sto\u015bci. Powid\u0142a uk\u0142ada\u0107 w garnki kamienne lub gliniane i zapieka\u0107 w piecu, najlepiej po chlebie, a\u017c si\u0119 z wierzchu ko\u017cuch utworzy; przez to d\u0142u\u017cej si\u0119 trzymaj\u0105. Gdy powid\u0142a zupe\u0142nie ostygn\u0105, mo\u017cna zala\u0107 je \u0142ojem i obwi\u0105za\u0107 p\u0119cherzem lub papierem pergaminowym i przechowywa\u0107 w suchem a ch\u0142odnem miejscu.<\/span><\/p>\n

(Marta Norkowska, Najnowsza kuchnia<\/i>\u2026, 1904)<\/span><\/p>\n[\/vc_column_text][\/vc_column][\/vc_row][vc_row type=”in_container” full_screen_row_position=”middle” column_margin=”default” column_direction=”default” column_direction_tablet=”default” column_direction_phone=”default” scene_position=”center” text_color=”dark” text_align=”left” row_border_radius=”none” row_border_radius_applies=”bg” overlay_strength=”0.3″ gradient_direction=”left_to_right” shape_divider_position=”bottom” bg_image_animation=”none”][vc_column column_padding=”no-extra-padding” column_padding_tablet=”inherit” column_padding_phone=”inherit” column_padding_position=”all” column_element_spacing=”default” background_color_opacity=”1″ background_hover_color_opacity=”1″ column_shadow=”none” column_border_radius=”none” column_link_target=”_self” gradient_direction=”left_to_right” overlay_strength=”0.3″ width=”1\/1″ tablet_width_inherit=”default” tablet_text_alignment=”default” phone_text_alignment=”default” bg_image_animation=”none” border_type=”simple” column_border_width=”none” column_border_style=”solid”][divider line_type=”Full Width Line” line_thickness=”2″ divider_color=”default” animate=”yes” custom_height=”15″][\/vc_column][\/vc_row][vc_row type=”in_container” full_screen_row_position=”middle” column_margin=”default” column_direction=”default” column_direction_tablet=”default” column_direction_phone=”default” scene_position=”center” text_color=”dark” text_align=”left” row_border_radius=”none” row_border_radius_applies=”bg” overlay_strength=”0.3″ gradient_direction=”left_to_right” shape_divider_position=”bottom” bg_image_animation=”none”][vc_column column_padding=”no-extra-padding” column_padding_tablet=”inherit” column_padding_phone=”inherit” column_padding_position=”all” column_element_spacing=”default” background_color_opacity=”1″ background_hover_color_opacity=”1″ column_shadow=”none” column_border_radius=”none” column_link_target=”_self” gradient_direction=”left_to_right” overlay_strength=”0.3″ width=”1\/1″ tablet_width_inherit=”default” tablet_text_alignment=”default” phone_text_alignment=”default” bg_image_animation=”none” border_type=”simple” column_border_width=”none” column_border_style=”solid”][vc_column_text]\n

4.<\/b><\/span> Powid\u0142a<\/b><\/span><\/p>\n

Dojrza\u0142e w\u0119gierki obetrze\u0107 z barwy, wyj\u0105\u0107 z nich pestki, wrzuci\u0107 do pobielanego kot\u0142a i wci\u0105\u017c mieszaj\u0105c gotowa\u0107 na wolnym ogniu. Gdy si\u0119 powid\u0142a rozgotuj\u0105 zupe\u0142nie, przetrze\u0107 przez druciane sito albo przetak, na kt\u00f3rym same \u0142upiny pozostan\u0105. Kocio\u0142 wyszorowa\u0107, w\u0142o\u017cy\u0107 przetarte powid\u0142a, gotowa\u0107 powoli, mieszaj\u0105c wci\u0105\u017c kopystk\u0105, aby do dna nie przywar\u0142o. Ogie\u0144 powinien by\u0107 stopniowo, coraz s\u0142abszy, a gdy powid\u0142a od kot\u0142a odstawa\u0107 b\u0119d\u0105, k\u0142a\u015b\u0107 je do kamiennych s\u0142oj\u00f3w i wstawi\u0107 w piec po chlebie, aby si\u0119 z wierzchu utworzy\u0142a twarda sk\u00f3rka, kt\u00f3ra je uchroni od ple\u015bni. Po przestudzeniu obwi\u0105za\u0107 p\u0119cherzem i zachowa\u0107 w suchem miejscu.<\/span><\/p>\n

(Antonina Dz., Tania kucharka\u2026<\/i>, 1906)<\/span><\/p>\n[\/vc_column_text][\/vc_column][\/vc_row][vc_row type=”in_container” full_screen_row_position=”middle” column_margin=”default” column_direction=”default” column_direction_tablet=”default” column_direction_phone=”default” scene_position=”center” text_color=”dark” text_align=”left” row_border_radius=”none” row_border_radius_applies=”bg” overlay_strength=”0.3″ gradient_direction=”left_to_right” shape_divider_position=”bottom” bg_image_animation=”none”][vc_column column_padding=”no-extra-padding” column_padding_tablet=”inherit” column_padding_phone=”inherit” column_padding_position=”all” column_element_spacing=”default” background_color_opacity=”1″ background_hover_color_opacity=”1″ column_shadow=”none” column_border_radius=”none” column_link_target=”_self” gradient_direction=”left_to_right” overlay_strength=”0.3″ width=”1\/1″ tablet_width_inherit=”default” tablet_text_alignment=”default” phone_text_alignment=”default” bg_image_animation=”none” border_type=”simple” column_border_width=”none” column_border_style=”solid”][divider line_type=”Full Width Line” line_thickness=”2″ divider_color=”default” custom_height=”15″][\/vc_column][\/vc_row][vc_row type=”in_container” full_screen_row_position=”middle” column_margin=”default” column_direction=”default” column_direction_tablet=”default” column_direction_phone=”default” scene_position=”center” text_color=”dark” text_align=”left” row_border_radius=”none” row_border_radius_applies=”bg” overlay_strength=”0.3″ gradient_direction=”left_to_right” shape_divider_position=”bottom” bg_image_animation=”none”][vc_column column_padding=”no-extra-padding” column_padding_tablet=”inherit” column_padding_phone=”inherit” column_padding_position=”all” column_element_spacing=”default” background_color_opacity=”1″ background_hover_color_opacity=”1″ column_shadow=”none” column_border_radius=”none” column_link_target=”_self” gradient_direction=”left_to_right” overlay_strength=”0.3″ width=”1\/1″ tablet_width_inherit=”default” tablet_text_alignment=”default” phone_text_alignment=”default” bg_image_animation=”none” border_type=”simple” column_border_width=”none” column_border_style=”solid”][vc_column_text]\n

5.<\/b><\/span> Powid\u0142a ze \u015bliwek <\/b><\/span><\/p>\n

Powid\u0142ami nazywamy marmelad\u0119 \u015bliwkow\u0105 gotowan\u0105 bez cukru. Dojrza\u0142e, nawet przejrza\u0142e \u015bliwki w\u0119gierki piecze si\u0119 w garnkach lub dusi w du\u017cych rondlach. Przeciera przez sito, poczem ca\u0142\u0105 przetarta mas\u0119 wk\u0142ada w kot\u0142y i gotuje na wolnym ogniu, mieszaj\u0105c kopystk\u0105 od dna. Gdy w przerobie masa t\u0119\u017ceje, przek\u0142adamy j\u0105 w garnki kamienne i wstawiamy jeszcze na godzin kilka do pieca. U\u017cywa si\u0119 takich powide\u0142 na piero\u017cki, do sos\u00f3w itp. S\u0105 produktem tanim, lecz ust\u0119puj\u0105 pod ka\u017cdym wzgl\u0119dem marmeladom cukrowym.<\/span><\/p>\n

(El\u017cbieta Kiewnarska, Konfitury, kompoty\u2026,<\/i> 1927)<\/span><\/p>\n[\/vc_column_text][\/vc_column][\/vc_row][vc_row type=”in_container” full_screen_row_position=”middle” column_margin=”default” column_direction=”default” column_direction_tablet=”default” column_direction_phone=”default” scene_position=”center” text_color=”dark” text_align=”left” row_border_radius=”none” row_border_radius_applies=”bg” overlay_strength=”0.3″ gradient_direction=”left_to_right” shape_divider_position=”bottom” bg_image_animation=”none”][vc_column column_padding=”no-extra-padding” column_padding_tablet=”inherit” column_padding_phone=”inherit” column_padding_position=”all” column_element_spacing=”default” background_color_opacity=”1″ background_hover_color_opacity=”1″ column_shadow=”none” column_border_radius=”none” column_link_target=”_self” gradient_direction=”left_to_right” overlay_strength=”0.3″ width=”1\/1″ tablet_width_inherit=”default” tablet_text_alignment=”default” phone_text_alignment=”default” bg_image_animation=”none” border_type=”simple” column_border_width=”none” column_border_style=”solid”][divider line_type=”Full Width Line” line_thickness=”2″ divider_color=”default” custom_height=”15″][\/vc_column][\/vc_row][vc_row type=”in_container” full_screen_row_position=”middle” column_margin=”default” column_direction=”default” column_direction_tablet=”default” column_direction_phone=”default” scene_position=”center” text_color=”dark” text_align=”left” row_border_radius=”none” row_border_radius_applies=”bg” overlay_strength=”0.3″ gradient_direction=”left_to_right” shape_divider_position=”bottom” bg_image_animation=”none”][vc_column column_padding=”no-extra-padding” column_padding_tablet=”inherit” column_padding_phone=”inherit” column_padding_position=”all” column_element_spacing=”default” background_color_opacity=”1″ background_hover_color_opacity=”1″ column_shadow=”none” column_border_radius=”none” column_link_target=”_self” gradient_direction=”left_to_right” overlay_strength=”0.3″ width=”1\/1″ tablet_width_inherit=”default” tablet_text_alignment=”default” phone_text_alignment=”default” bg_image_animation=”none” border_type=”simple” column_border_width=”none” column_border_style=”solid”][vc_column_text]\n

6.<\/b><\/span> Powid\u0142a<\/b><\/span><\/p>\n

Wzi\u0105\u0107 \u015bliwek dojrza\u0142ych, ile si\u0119 podoba; przetrze\u0107 do sucha, rozci\u0105\u0107 ka\u017cd\u0105 dla wydobycia pestki, w\u0142o\u017cy\u0107 do garnka polewanego albo kot\u0142a dobrze pobielonego i gotowa\u0107, mieszaj\u0105c na bardzo wolnym ogniu; gdy si\u0119 rozgotuj\u0105 przetrze\u0107 je przez durszlak albo druciane sito, na kt\u00f3rem same \u0142upiny pozostan\u0105; garnek albo kocie\u0142, w kt\u00f3rym si\u0119 gotowa\u0142y, wymy\u0107 dobrze i do suchego prze\u0142o\u017cy\u0107 przefasowane \u015bliwki, sma\u017cy\u0107 powoli, mieszaj\u0105c ci\u0105gle, aby si\u0119 nie przypali\u0142y od spodu. Kto chce, mo\u017ce doda\u0107 cukru lub miodu; przesma\u017cy\u0107 jeszcze razem w piecu, najlepiej po wyj\u0119ciu chleba i po zupe\u0142nem wystygni\u0119ciu przewi\u0105za\u0107 p\u0119cherzem i papierem. <\/span><\/p>\n

(Maria Marciszewska, Doskona\u0142a kuchnia<\/i>, 1929)<\/span><\/p>\n[\/vc_column_text][\/vc_column][\/vc_row][vc_row type=”in_container” full_screen_row_position=”middle” column_margin=”default” column_direction=”default” column_direction_tablet=”default” column_direction_phone=”default” scene_position=”center” text_color=”dark” text_align=”left” row_border_radius=”none” row_border_radius_applies=”bg” overlay_strength=”0.3″ gradient_direction=”left_to_right” shape_divider_position=”bottom” bg_image_animation=”none”][vc_column column_padding=”no-extra-padding” column_padding_tablet=”inherit” column_padding_phone=”inherit” column_padding_position=”all” column_element_spacing=”default” background_color_opacity=”1″ background_hover_color_opacity=”1″ column_shadow=”none” column_border_radius=”none” column_link_target=”_self” gradient_direction=”left_to_right” overlay_strength=”0.3″ width=”1\/1″ tablet_width_inherit=”default” tablet_text_alignment=”default” phone_text_alignment=”default” bg_image_animation=”none” border_type=”simple” column_border_width=”none” column_border_style=”solid”][divider line_type=”Full Width Line” line_thickness=”2″ divider_color=”default” custom_height=”15″][\/vc_column][\/vc_row][vc_row type=”in_container” full_screen_row_position=”middle” column_margin=”default” column_direction=”default” column_direction_tablet=”default” column_direction_phone=”default” scene_position=”center” text_color=”dark” text_align=”left” row_border_radius=”none” row_border_radius_applies=”bg” overlay_strength=”0.3″ gradient_direction=”left_to_right” shape_divider_position=”bottom” bg_image_animation=”none”][vc_column column_padding=”no-extra-padding” column_padding_tablet=”inherit” column_padding_phone=”inherit” column_padding_position=”all” column_element_spacing=”default” background_color_opacity=”1″ background_hover_color_opacity=”1″ column_shadow=”none” column_border_radius=”none” column_link_target=”_self” gradient_direction=”left_to_right” overlay_strength=”0.3″ width=”1\/1″ tablet_width_inherit=”default” tablet_text_alignment=”default” phone_text_alignment=”default” bg_image_animation=”none” border_type=”simple” column_border_width=”none” column_border_style=”solid”][vc_column_text]\n

7.<\/b><\/span> Powid\u0142a ze \u015bliwek<\/b><\/span><\/p>\n

Z bardzo dojrza\u0142ych prawdziwych \u015bliwek w\u0119gierskich wyrabia si\u0119 doskona\u0142e powid\u0142o w du\u017cych ilo\u015bciach. \u015aliwki mog\u0105 by\u0107 nawet ju\u017c pomarszczone, a je\u015bli nie s\u0105 bardzo dojrza\u0142e, trzeba je roz\u0142o\u017cy\u0107 i czeka\u0107, a\u017c si\u0119 nieco ule\u017c\u0105, bo b\u0119d\u0105 s\u0142odsze i wi\u0119cej maj\u0105 soku, pr\u0119dzej si\u0119 rozmieszaj\u0105. Powid\u0142a \u015bliwkowe sma\u017cy si\u0119 w du\u017cych miedzianych kot\u0142ach. Dla unikni\u0119cia przypalenia si\u0119 masy, mo\u017cna kocio\u0142 wysmarowa\u0107 dobr\u0105 oliw\u0105 jadaln\u0105. Do mieszania u\u017cywa si\u0119 specjalnej kopystki podobnej nieco do motyki albo gracy murarskiej, przeznaczonej do gaszenia wapna, jednakowo\u017c nieco zaokr\u0105glonej ze wzgl\u0119du na kszta\u0142t kot\u0142a. Ogie\u0144 pod kot\u0142em mo\u017ce pocz\u0105tkowo by\u0107 silny, lecz w miar\u0119, jak masa zaczyna g\u0119stnie\u0107, nale\u017cy ostro\u017cnie dok\u0142ada\u0107, \u017ceby powid\u0142a si\u0119 nie przypali\u0142y. P\u00f3ki jest ogie\u0144 pod kot\u0142em, nie mo\u017cna ani na chwil\u0119 usta\u0107 w mieszaniu poniewa\u017c pozostawi\u0107 powid\u0142o w miedzianem naczyniu by\u0142oby niebezpiecznem, koniecznie trzeba sma\u017cy\u0107 bez przerwy, a\u017c masa zacznie odstawa\u0107 od naczynia i nie spada\u0107 z \u0142y\u017cki. Podczas mieszania powinno si\u0119 stale zeskrobywa\u0107 cz\u0119\u015bci, przywieraj\u0105ce do brzeg\u00f3w, \u017ceby je razem rozmiesza\u0107. Powid\u0142a mo\u017cna przetrze\u0107 przez sito, zanim masa zanadto st\u0119\u017ceje i w\u0142o\u017cy\u0107 z powrotem do kot\u0142a, a\u017c usma\u017c\u0105 si\u0119 nale\u017cycie. Nie mo\u017cna poleci\u0107 sma\u017cenia, a nast\u0119pnie przecierania \u015bliwek z pestkami, gdy\u017c utrudniaj\u0105 one t\u0119 czynno\u015b\u0107 i cz\u0119sto uszkadzaj\u0105 sita. Tak\u017ce trudno zetrze\u0107 wszystek mi\u0105\u017csz z pestek, z kt\u00f3remi odrzuca si\u0119 zazwyczaj jeszcze du\u017co miazgi. Nie traci si\u0119 wi\u0119c czasu, je\u015bli si\u0119 pestki usuwa przed sma\u017ceniem, a tak\u017ce przy tej sposobno\u015bci kontroluje, czy \u015bliwki s\u0105 robaczywe.<\/span><\/p>\n

Czysto umyte \u015bliwki roz\u0142amuje si\u0119 palcami i odrzuciwszy pestki rzuca do kot\u0142a. Aby od razu pu\u015bci\u0142y sok i ochroni\u0142y mas\u0119 od przypalenia si\u0119, nie nale\u017cy wsypywa\u0107 wszystkich od razu. Dobrze jest rozgnie\u015b\u0107 pierwsz\u0105 cz\u0119\u015b\u0107 mocno, a dopiero stopniowo dorzuca\u0107 reszt\u0119 \u015bliwek. Na dosma\u017caniu mo\u017cna doda\u0107 r\u00f3\u017cne przyprawy, jak cynamonu, go\u017adzik\u00f3w, any\u017cku, kolendry, wszystko ut\u0142uczone i cienko posiekan\u0105 sk\u00f3rk\u0119 cytrynow\u0105. Na 12 kg \u015bliwek liczy si\u0119 12 dkg cynamonu, 1 \u00bd dkg go\u017adzik\u00f3w, 1 dkg any\u017cku, 1 dkg kolendry i sk\u00f3rk\u0119 z 1 cytryny. Kto ma w sadzie orzechy mo\u017ce na t\u0119 wag\u0119 doda\u0107 8 zielonych orzech\u00f3w ugotowanych i drobniutko pokrajanych. Gotowe powid\u0142a sk\u0142ada\u0107 do kamiennych naczy\u0144 lub do drewnianych faseczek i zasuszy\u0107 po wierzchu w ciep\u0142ym piecu.<\/span><\/p>\n

(Kazimiera Kulczycka, Najwi\u0119kszy zbi\u00f3r przepis\u00f3w…, <\/i>1930)<\/span><\/p>\n[\/vc_column_text][\/vc_column][\/vc_row][vc_row type=”in_container” full_screen_row_position=”middle” column_margin=”default” column_direction=”default” column_direction_tablet=”default” column_direction_phone=”default” scene_position=”center” text_color=”dark” text_align=”left” row_border_radius=”none” row_border_radius_applies=”bg” overlay_strength=”0.3″ gradient_direction=”left_to_right” shape_divider_position=”bottom” bg_image_animation=”none”][vc_column column_padding=”no-extra-padding” column_padding_tablet=”inherit” column_padding_phone=”inherit” column_padding_position=”all” column_element_spacing=”default” background_color_opacity=”1″ background_hover_color_opacity=”1″ column_shadow=”none” column_border_radius=”none” column_link_target=”_self” gradient_direction=”left_to_right” overlay_strength=”0.3″ width=”1\/1″ tablet_width_inherit=”default” tablet_text_alignment=”default” phone_text_alignment=”default” bg_image_animation=”none” border_type=”simple” column_border_width=”none” column_border_style=”solid”][divider line_type=”Full Width Line” line_thickness=”2″ divider_color=”default” custom_height=”15″][\/vc_column][\/vc_row][vc_row type=”in_container” full_screen_row_position=”middle” column_margin=”default” column_direction=”default” column_direction_tablet=”default” column_direction_phone=”default” scene_position=”center” text_color=”dark” text_align=”left” row_border_radius=”none” row_border_radius_applies=”bg” overlay_strength=”0.3″ gradient_direction=”left_to_right” shape_divider_position=”bottom” bg_image_animation=”none”][vc_column column_padding=”no-extra-padding” column_padding_tablet=”inherit” column_padding_phone=”inherit” column_padding_position=”all” column_element_spacing=”default” background_color_opacity=”1″ background_hover_color_opacity=”1″ column_shadow=”none” column_border_radius=”none” column_link_target=”_self” gradient_direction=”left_to_right” overlay_strength=”0.3″ width=”1\/1″ tablet_width_inherit=”default” tablet_text_alignment=”default” phone_text_alignment=”default” bg_image_animation=”none” border_type=”simple” column_border_width=”none” column_border_style=”solid”][vc_column_text]\n

8.<\/b><\/span> Powid\u0142a ze \u015bliwek<\/b><\/span><\/p>\n

Tylko z dojrza\u0142ych \u015bliwek s\u0105 dobre powid\u0142a. S\u0105 tak s\u0142odkie, \u017ce nie potrzeba dodawa\u0107 cukru. Wybra\u0107 pestki ze \u015bliwek, rozgotowa\u0107 je w garnku, nast\u0119pnie przetrze\u0107 przez sito, w\u0142o\u017cy\u0107 do rondla, gotowa\u0107, mieszaj\u0105c cz\u0119sto, a\u017c zg\u0119stniej\u0105. Im bardziej g\u0119stniej\u0105, tem wytrwalej nale\u017cy miesza\u0107. Gdy dogotowuj\u0105 si\u0119 powid\u0142a, miesza\u0107 je nale\u017cy bez przerwy, aby nie straci\u0142y \u0142adnego koloru, nie pociemnia\u0142y, i aby nie przydymi\u0142y si\u0119. Gdy powid\u0142a zg\u0119stniej\u0105, prze\u0142o\u017cy\u0107 do kamiennego s\u0142oja, wsta<\/span>wi\u0107 po obiedzie do gor\u0105cego jeszcze pieca aby dopiek\u0142y si\u0119. W du\u017cych ilo\u015bciach sma\u017cenie powide\u0142 wykonywa si\u0119 tym samym sposobem. Gotuje si\u0119 zazwyczaj w kot\u0142ach, w sadzie na powietrzu, miesza pilnie \u0142opatk\u0105, a\u017c do nale\u017cytego wysma\u017cenia.<\/span><\/p>\n

(Maria Disslowa, El\u017cbieta Kiewnarska, Jak gotowa\u0107<\/i>…, 1931)<\/span><\/p>\n[\/vc_column_text][\/vc_column][\/vc_row][vc_row type=”in_container” full_screen_row_position=”middle” column_margin=”default” column_direction=”default” column_direction_tablet=”default” column_direction_phone=”default” scene_position=”center” text_color=”dark” text_align=”left” row_border_radius=”none” row_border_radius_applies=”bg” overlay_strength=”0.3″ gradient_direction=”left_to_right” shape_divider_position=”bottom” bg_image_animation=”none”][vc_column column_padding=”no-extra-padding” column_padding_tablet=”inherit” column_padding_phone=”inherit” column_padding_position=”all” column_element_spacing=”default” background_color_opacity=”1″ background_hover_color_opacity=”1″ column_shadow=”none” column_border_radius=”none” column_link_target=”_self” gradient_direction=”left_to_right” overlay_strength=”0.3″ width=”1\/1″ tablet_width_inherit=”default” tablet_text_alignment=”default” phone_text_alignment=”default” bg_image_animation=”none” border_type=”simple” column_border_width=”none” column_border_style=”solid”][divider line_type=”Full Width Line” line_thickness=”2″ divider_color=”default” custom_height=”15″][\/vc_column][\/vc_row][vc_row type=”in_container” full_screen_row_position=”middle” column_margin=”default” column_direction=”default” column_direction_tablet=”default” column_direction_phone=”default” scene_position=”center” text_color=”dark” text_align=”left” row_border_radius=”none” row_border_radius_applies=”bg” overlay_strength=”0.3″ gradient_direction=”left_to_right” shape_divider_position=”bottom” bg_image_animation=”none”][vc_column column_padding=”no-extra-padding” column_padding_tablet=”inherit” column_padding_phone=”inherit” column_padding_position=”all” column_element_spacing=”default” background_color_opacity=”1″ background_hover_color_opacity=”1″ column_shadow=”none” column_border_radius=”none” column_link_target=”_self” gradient_direction=”left_to_right” overlay_strength=”0.3″ width=”1\/1″ tablet_width_inherit=”default” tablet_text_alignment=”default” phone_text_alignment=”default” bg_image_animation=”none” border_type=”simple” column_border_width=”none” column_border_style=”solid”][vc_column_text]\n

9.<\/b><\/span> Powid\u0142a<\/b><\/span><\/p>\n

25 kg \u015bliwek oczy\u015bci\u0107 z ogonk\u00f3w i pestek, po czym wrzuci\u0107 do kocio\u0142ka cz\u0119\u015b\u0107 \u015bliwek, doda\u0107 troch\u0119 wody i gotowa\u0107. Skoro puszcz\u0105 sok \u2013 wsypa\u0107 reszt\u0119 \u015bliwek \u2013 stale mieszaj\u0105c. Gotowe powid\u0142a dos\u0142odzi\u0107, dodaj\u0105c \u00bd kg cukru, po czym zagotowa\u0107 kilkakrotnie z cukrem i na gor\u0105co wla\u0107 do naczynia.<\/span><\/p>\n

(\u201ePomorski Kalendarz Rolniczy\u201d, 1937)<\/span><\/p>\n[\/vc_column_text][\/vc_column][\/vc_row][vc_row type=”in_container” full_screen_row_position=”middle” column_margin=”default” column_direction=”default” column_direction_tablet=”default” column_direction_phone=”default” scene_position=”center” text_color=”dark” text_align=”left” row_border_radius=”none” row_border_radius_applies=”bg” overlay_strength=”0.3″ gradient_direction=”left_to_right” shape_divider_position=”bottom” bg_image_animation=”none”][vc_column column_padding=”no-extra-padding” column_padding_tablet=”inherit” column_padding_phone=”inherit” column_padding_position=”all” column_element_spacing=”default” background_color_opacity=”1″ background_hover_color_opacity=”1″ column_shadow=”none” column_border_radius=”none” column_link_target=”_self” gradient_direction=”left_to_right” overlay_strength=”0.3″ width=”1\/1″ tablet_width_inherit=”default” tablet_text_alignment=”default” phone_text_alignment=”default” bg_image_animation=”none” border_type=”simple” column_border_width=”none” column_border_style=”solid”][divider line_type=”Full Width Line” line_thickness=”2″ divider_color=”default” custom_height=”15″][\/vc_column][\/vc_row][vc_row type=”in_container” full_screen_row_position=”middle” column_margin=”default” column_direction=”default” column_direction_tablet=”default” column_direction_phone=”default” scene_position=”center” text_color=”dark” text_align=”left” row_border_radius=”none” row_border_radius_applies=”bg” overlay_strength=”0.3″ gradient_direction=”left_to_right” shape_divider_position=”bottom” bg_image_animation=”none”][vc_column column_padding=”no-extra-padding” column_padding_tablet=”inherit” column_padding_phone=”inherit” column_padding_position=”all” column_element_spacing=”default” background_color_opacity=”1″ background_hover_color_opacity=”1″ column_shadow=”none” column_border_radius=”none” column_link_target=”_self” gradient_direction=”left_to_right” overlay_strength=”0.3″ width=”1\/1″ tablet_width_inherit=”default” tablet_text_alignment=”default” phone_text_alignment=”default” bg_image_animation=”none” border_type=”simple” column_border_width=”none” column_border_style=”solid”][vc_column_text]\n

10.<\/b><\/span> Powid\u0142a ze \u015bliwek<\/b><\/span><\/p>\n

Czysto umyte \u015bliwki roz\u0142amuje si\u0119 palcami i odrzuciwszy pestki, wrzuca si\u0119 do kot\u0142a. Aby od razu pu\u015bci\u0142y sok i chroni\u0142y mas\u0119 od przypalania si\u0119 nie nale\u017cy wsypywa\u0107 wszystkich od razu. Dobrze jest rozgnie\u015b\u0107 pierwsz\u0105 cz\u0119\u015b\u0107 mocno i dopiero dorzuci\u0107 reszt\u0119 \u015bliwek. Na dosma\u017ceniu mo\u017cna doda\u0107 r\u00f3\u017cnych przypraw, jak cynamonu, go\u017adzik\u00f3w, any\u017cu, kolendry (wszystko ut\u0142uczone) i cienko posiekan\u0105 sk\u00f3rk\u0119 cytrynow\u0105. Na 12 kg \u015bliwek liczy si\u0119 12 dkg cynamonu, 1,5 dkg go\u017adzik\u00f3w, 1 dkg any\u017cu, 1 dkg kolendry i sk\u00f3rk\u0119 z 1 cytryny. Kto ma w sadzie orzechy, mo\u017ce na te wag\u0119 doda\u0107 8 zielonych, ugotowanych i drobniutko pokrajanych. Gotowe powid\u0142a sk\u0142ada\u0107 do kamiennych naczy\u0144 albo drewnianych faseczek i zasuszy\u0107 po wierzchu w ciep\u0142ym piecu.<\/span><\/p>\n

(\u201eGospodyni Pomorska\u201d, 1938)<\/span><\/p>\n[\/vc_column_text][\/vc_column][\/vc_row][vc_row type=”in_container” full_screen_row_position=”middle” column_margin=”default” column_direction=”default” column_direction_tablet=”default” column_direction_phone=”default” scene_position=”center” text_color=”dark” text_align=”left” row_border_radius=”none” row_border_radius_applies=”bg” overlay_strength=”0.3″ gradient_direction=”left_to_right” shape_divider_position=”bottom” bg_image_animation=”none”][vc_column column_padding=”no-extra-padding” column_padding_tablet=”inherit” column_padding_phone=”inherit” column_padding_position=”all” column_element_spacing=”default” background_color_opacity=”1″ background_hover_color_opacity=”1″ column_shadow=”none” column_border_radius=”none” column_link_target=”_self” gradient_direction=”left_to_right” overlay_strength=”0.3″ width=”1\/1″ tablet_width_inherit=”default” tablet_text_alignment=”default” phone_text_alignment=”default” bg_image_animation=”none” border_type=”simple” column_border_width=”none” column_border_style=”solid”][divider line_type=”Full Width Line” line_thickness=”2″ divider_color=”default” custom_height=”15″][\/vc_column][\/vc_row][vc_row type=”in_container” full_screen_row_position=”middle” column_margin=”default” column_direction=”default” column_direction_tablet=”default” column_direction_phone=”default” scene_position=”center” text_color=”dark” text_align=”left” row_border_radius=”none” row_border_radius_applies=”bg” overlay_strength=”0.3″ gradient_direction=”left_to_right” shape_divider_position=”bottom” bg_image_animation=”none”][vc_column column_padding=”no-extra-padding” column_padding_tablet=”inherit” column_padding_phone=”inherit” column_padding_position=”all” column_element_spacing=”default” background_color_opacity=”1″ background_hover_color_opacity=”1″ column_shadow=”none” column_border_radius=”none” column_link_target=”_self” gradient_direction=”left_to_right” overlay_strength=”0.3″ width=”1\/1″ tablet_width_inherit=”default” tablet_text_alignment=”default” phone_text_alignment=”default” bg_image_animation=”none” border_type=”simple” column_border_width=”none” column_border_style=”solid”][vc_column_text]\n

11.<\/b><\/span> Powid\u0142a \u015bliwkowe<\/b><\/span><\/p>\n

Dojrza\u0142e owoce przebra\u0107, wydrylowa\u0107, wsypa\u0107 do rondla o grubych \u015bciankach i pocz\u0105tkowo pod przykryciem i na ma\u0142ym ogniu rozparowa\u0107 owoce, mieszaj\u0105c wyparzon\u0105 drewnian\u0105 \u0142y\u017ck\u0105. Gdy \u015bliwki pokryj\u0105 si\u0119 sokiem, odkry\u0107 rondel i rozpocz\u0105\u0107 odparowywanie, podgrzewaj\u0105c przez kilkana\u015bcie minut do 1 godz. i odstawi\u0107 do nast\u0119pnego dnia. Czynno\u015b\u0107 t\u0119 powtarza\u0107 przez 3-4 dni. Mas\u0119 mo\u017cna przetrze\u0107, aby usun\u0105\u0107 sk\u00f3rki. Przyjmuje si\u0119, \u017ce je\u015bli powid\u0142a osi\u0105gn\u0119\u0142y wag\u0119 ok. 1 kg, a masa odstaje od \u015bcianek \u2013 s\u0105 ju\u017c gotowe. Gor\u0105ce prze\u0142o\u017cy\u0107 do gor\u0105cego s\u0142oja twist-off lub kamiennego, polewanego garnka. S\u0142oiki zamkn\u0105\u0107, powid\u0142a w garnku zapiec w piekarniku i przykry\u0107 kr\u0105\u017ckiem celofanu zwil\u017conego spirytusem.<\/span><\/p>\n

(Zdzis\u0142awa Skrodzka, Kompoty, marynaty, d\u017cemy<\/i>, 1981)<\/span><\/p>\n[\/vc_column_text][\/vc_column][\/vc_row][vc_row type=”in_container” full_screen_row_position=”middle” column_margin=”default” column_direction=”default” column_direction_tablet=”default” column_direction_phone=”default” scene_position=”center” text_color=”dark” text_align=”left” row_border_radius=”none” row_border_radius_applies=”bg” overlay_strength=”0.3″ gradient_direction=”left_to_right” shape_divider_position=”bottom” bg_image_animation=”none”][vc_column column_padding=”no-extra-padding” column_padding_tablet=”inherit” column_padding_phone=”inherit” column_padding_position=”all” column_element_spacing=”default” background_color_opacity=”1″ background_hover_color_opacity=”1″ column_shadow=”none” column_border_radius=”none” column_link_target=”_self” gradient_direction=”left_to_right” overlay_strength=”0.3″ width=”1\/1″ tablet_width_inherit=”default” tablet_text_alignment=”default” phone_text_alignment=”default” bg_image_animation=”none” border_type=”simple” column_border_width=”none” column_border_style=”solid”][divider line_type=”Full Width Line” line_thickness=”2″ divider_color=”default” custom_height=”15″][\/vc_column][\/vc_row][vc_row type=”in_container” full_screen_row_position=”middle” column_margin=”default” column_direction=”default” column_direction_tablet=”default” column_direction_phone=”default” scene_position=”center” text_color=”dark” text_align=”left” row_border_radius=”none” row_border_radius_applies=”bg” overlay_strength=”0.3″ gradient_direction=”left_to_right” shape_divider_position=”bottom” bg_image_animation=”none”][vc_column column_padding=”no-extra-padding” column_padding_tablet=”inherit” column_padding_phone=”inherit” column_padding_position=”all” column_element_spacing=”default” background_color_opacity=”1″ background_hover_color_opacity=”1″ column_shadow=”none” column_border_radius=”none” column_link_target=”_self” gradient_direction=”left_to_right” overlay_strength=”0.3″ width=”1\/1″ tablet_width_inherit=”default” tablet_text_alignment=”default” phone_text_alignment=”default” bg_image_animation=”none” border_type=”simple” column_border_width=”none” column_border_style=”solid”][vc_column_text]\n

12. <\/b><\/span>Powid\u0142a ze \u015bliwek bez cukru<\/b><\/span><\/p>\n

\u015aliwki przebra\u0107, umy\u0107, os\u0105czy\u0107, usun\u0105\u0107 ogonki i pestki. Na\u0142o\u017cy\u0107 do rondla o du\u017cej \u015brednicy, rondel przykry\u0107 i wstawi\u0107 do gor\u0105cego piekarnika, aby owoce pu\u015bci\u0142y sok. Gdy \u015bliwki pokryj\u0105 si\u0119 sokiem, odkry\u0107 je i gotowa\u0107 na ma\u0142ym ogniu oko\u0142o 30 minut, cz\u0119sto mieszaj\u0105c drewnian\u0105 \u0142y\u017ck\u0105 lub \u0142opatk\u0105 a\u017c do dna naczynia, \u017ceby si\u0119 nie przypali\u0142y i nie pryska\u0142y podczas zag\u0119szczania. Podgotowane owoce pozostawi\u0107 do nast\u0119pnego dnia i zn\u00f3w gotowa\u0107 na ma\u0142ym ogniu przez oko\u0142o 30 minut ca\u0142y czas mieszaj\u0105c. Czynno\u015b\u0107 te powtarza\u0107 przez 3-4\u00a0 <\/span>dni. Gotowa\u0107 powid\u0142a do momentu a\u017c b\u0119d\u0105 szkliste oraz b\u0119d\u0105 odstawa\u0142y od rondla i spada\u0142y kawa\u0142kami z \u0142y\u017cki. Gor\u0105ce powid\u0142a prze\u0142o\u017cy\u0107 do s\u0142oik\u00f3w z zamkni\u0119ciem twist-off, s\u0142oiki zamkn\u0105\u0107. Powid\u0142a mo\u017cna r\u00f3wnie\u017c przek\u0142ada\u0107 do kamiennych garnk\u00f3w. Trzeba je jednak umie\u015bci\u0107 potem piekarniku i zapiec, aby na wierzchu utworzy\u0142a si\u0119 skorupa. Garnek z powid\u0142ami przykry\u0107 kr\u0105\u017ckiem celofanu zwil\u017conego spirytusem i obwi\u0105za\u0107 foli\u0105. Przechowywa\u0107 w ch\u0142odnym, suchym, ciemnym pomieszczeniu.<\/span><\/p>\n

(Bohdan Jac\u00f3rzy\u0144ski, Przetwory z warzyw i owoc\u00f3w<\/i>…, 1982)<\/span><\/p>\n[\/vc_column_text][\/vc_column][\/vc_row][vc_row type=”in_container” full_screen_row_position=”middle” column_margin=”default” column_direction=”default” column_direction_tablet=”default” column_direction_phone=”default” scene_position=”center” text_color=”dark” text_align=”left” row_border_radius=”none” row_border_radius_applies=”bg” overlay_strength=”0.3″ gradient_direction=”left_to_right” shape_divider_position=”bottom” bg_image_animation=”none”][vc_column column_padding=”no-extra-padding” column_padding_tablet=”inherit” column_padding_phone=”inherit” column_padding_position=”all” column_element_spacing=”default” background_color_opacity=”1″ background_hover_color_opacity=”1″ column_shadow=”none” column_border_radius=”none” column_link_target=”_self” gradient_direction=”left_to_right” overlay_strength=”0.3″ width=”1\/1″ tablet_width_inherit=”default” tablet_text_alignment=”default” phone_text_alignment=”default” bg_image_animation=”none” border_type=”simple” column_border_width=”none” column_border_style=”solid”][divider line_type=”Full Width Line” line_thickness=”2″ divider_color=”default” custom_height=”15″][\/vc_column][\/vc_row][vc_row type=”in_container” full_screen_row_position=”middle” column_margin=”default” column_direction=”default” column_direction_tablet=”default” column_direction_phone=”default” scene_position=”center” text_color=”dark” text_align=”left” row_border_radius=”none” row_border_radius_applies=”bg” overlay_strength=”0.3″ gradient_direction=”left_to_right” shape_divider_position=”bottom” bg_image_animation=”none”][vc_column column_padding=”no-extra-padding” column_padding_tablet=”inherit” column_padding_phone=”inherit” column_padding_position=”all” column_element_spacing=”default” background_color_opacity=”1″ background_hover_color_opacity=”1″ column_shadow=”none” column_border_radius=”none” column_link_target=”_self” gradient_direction=”left_to_right” overlay_strength=”0.3″ width=”1\/1″ tablet_width_inherit=”default” tablet_text_alignment=”default” phone_text_alignment=”default” bg_image_animation=”none” border_type=”simple” column_border_width=”none” column_border_style=”solid”][vc_column_text]\n

13.<\/b><\/span> Powid\u0142a ze \u015bliwek w\u0119gierek<\/b><\/span><\/p>\n

5 kg \u015bliwek w\u0119gierek, 50 dag cukru<\/span><\/p>\n

\u015aliwki umy\u0107, os\u0105czy\u0107, usun\u0105\u0107 pestki, podla\u0107 wod\u0105, rozgotowa\u0107. Podczas gotowania miesza\u0107 kilkakrotnie, aby si\u0119 nie przypali\u0142y. Powid\u0142a najszybciej gotuj\u0105 si\u0119 w niskim szerokim garnku. Garnek z rozgotowanymi \u015bliwkami wstawi\u0107 do nagrzanego piekarnika i utrzymywa\u0107 w stanie lekkiego wrzenia. Od czasu do czasu otwiera\u0107 drzwiczki piekarnika, umo\u017cliwiaj\u0105c w ten spos\u00f3b wydobywanie si\u0119 pary i w\u00f3wczas miesza\u0107 drewnian\u0105 \u0142y\u017ck\u0105. Gotowanie powide\u0142 w piekarniku jest sposobem bardzo praktycznym, gdy\u017c nie przywieraj\u0105 wtedy do dna. Zag\u0119szczone (do po\u0142owy obj\u0119to\u015bci) powid\u0142a wymiesza\u0107 z cukrem, zagotowa\u0107, z\u0142o\u017cy\u0107 do kamiennych garnk\u00f3w, wstawi\u0107 do nagrzanego piekarnika. Zapiec. Gdy ostygn\u0105 \u2013 opakowa\u0107 celofanem umocowuj\u0105c go gumkami aptecznymi lub sznurkiem. Mo\u017cna r\u00f3wnie\u017c w\u0142o\u017cy\u0107 do s\u0142oik\u00f3w i zapiec.<\/span><\/p>\n

(Zofia Zawistowska, Ma\u0142gorzata Krzy\u017canowska, \u00a0 <\/span>Ksi\u0105\u017cka kucharska,<\/i> 1989)<\/span><\/p>\n[\/vc_column_text][\/vc_column][\/vc_row][vc_row type=”in_container” full_screen_row_position=”middle” column_margin=”default” column_direction=”default” column_direction_tablet=”default” column_direction_phone=”default” scene_position=”center” text_color=”dark” text_align=”left” row_border_radius=”none” row_border_radius_applies=”bg” overlay_strength=”0.3″ gradient_direction=”left_to_right” shape_divider_position=”bottom” bg_image_animation=”none”][vc_column column_padding=”no-extra-padding” column_padding_tablet=”inherit” column_padding_phone=”inherit” column_padding_position=”all” column_element_spacing=”default” background_color_opacity=”1″ background_hover_color_opacity=”1″ column_shadow=”none” column_border_radius=”none” column_link_target=”_self” gradient_direction=”left_to_right” overlay_strength=”0.3″ width=”1\/1″ tablet_width_inherit=”default” tablet_text_alignment=”default” phone_text_alignment=”default” bg_image_animation=”none” border_type=”simple” column_border_width=”none” column_border_style=”solid”][divider line_type=”Full Width Line” line_thickness=”2″ divider_color=”default” custom_height=”15″][\/vc_column][\/vc_row][vc_row type=”in_container” full_screen_row_position=”middle” column_margin=”default” column_direction=”default” column_direction_tablet=”default” column_direction_phone=”default” scene_position=”center” text_color=”dark” text_align=”left” row_border_radius=”none” row_border_radius_applies=”bg” overlay_strength=”0.3″ gradient_direction=”left_to_right” shape_divider_position=”bottom” bg_image_animation=”none”][vc_column column_padding=”no-extra-padding” column_padding_tablet=”inherit” column_padding_phone=”inherit” column_padding_position=”all” column_element_spacing=”default” background_color_opacity=”1″ background_hover_color_opacity=”1″ column_shadow=”none” column_border_radius=”none” column_link_target=”_self” gradient_direction=”left_to_right” overlay_strength=”0.3″ width=”1\/1″ tablet_width_inherit=”default” tablet_text_alignment=”default” phone_text_alignment=”default” bg_image_animation=”none” border_type=”simple” column_border_width=”none” column_border_style=”solid”][vc_column_text]\n

14.<\/b><\/span> Powid\u0142a \u015bliwkowe<\/b><\/span><\/p>\n

Pi\u0119\u0107 kg \u015bliwek w\u0119gierek wymy\u0107, wydrylowa\u0107, rozgotowa\u0107 z minimalna ilo\u015bci\u0105 wody i sma\u017cy\u0107 wstawiaj\u0105c do piekarnika (uniknie si\u0119 w ten spos\u00f3b przypalenia i pryskania powide\u0142). Sma\u017cenie mo\u017cna przeprowadzi\u0107 z przerwami przez kilka dni, a\u017c do uzyskania g\u0119stej, szklistej i ciemnej masy. Powid\u0142a przygotowuje si\u0119 w zasadzie bez cukru, kto jednak lubi s\u0142odsze, mo\u017ce doda\u0107 w ilo\u015bci ok. \u00bd kg na 5 kg \u015bliwek. Powid\u0142a sk\u0142ada si\u0119 do wyparzonych garnk\u00f3w lub s\u0142oj\u00f3w, wyciera brzegi i wstawia naczynia do ciep\u0142ego piekarnika, aby na powierzchni wytworzy\u0142a si\u0119 podsuszona sk\u00f3rka. Tak przygotowane powid\u0142a trzymaj\u0105 si\u0119 doskonale przez ca\u0142\u0105 zim\u0119. Opakowanie zamyka si\u0119 zakr\u0119tkami, uszczelnia celofanem lub pergaminem.<\/span><\/p>\n

(Wera Sztabowa, Krupnioki i moczka<\/i>\u2026, 1990)<\/span><\/p>\n[\/vc_column_text][\/vc_column][\/vc_row][vc_row type=”in_container” full_screen_row_position=”middle” column_margin=”default” column_direction=”default” column_direction_tablet=”default” column_direction_phone=”default” scene_position=”center” text_color=”dark” text_align=”left” row_border_radius=”none” row_border_radius_applies=”bg” overlay_strength=”0.3″ gradient_direction=”left_to_right” shape_divider_position=”bottom” bg_image_animation=”none”][vc_column column_padding=”no-extra-padding” column_padding_tablet=”inherit” column_padding_phone=”inherit” column_padding_position=”all” column_element_spacing=”default” background_color_opacity=”1″ background_hover_color_opacity=”1″ column_shadow=”none” column_border_radius=”none” column_link_target=”_self” gradient_direction=”left_to_right” overlay_strength=”0.3″ width=”1\/1″ tablet_width_inherit=”default” tablet_text_alignment=”default” phone_text_alignment=”default” bg_image_animation=”none” border_type=”simple” column_border_width=”none” column_border_style=”solid”][divider line_type=”Full Width Line” line_thickness=”2″ divider_color=”default” custom_height=”15″][\/vc_column][\/vc_row][vc_row type=”in_container” full_screen_row_position=”middle” column_margin=”default” column_direction=”default” column_direction_tablet=”default” column_direction_phone=”default” scene_position=”center” text_color=”dark” text_align=”left” row_border_radius=”none” row_border_radius_applies=”bg” overlay_strength=”0.3″ gradient_direction=”left_to_right” shape_divider_position=”bottom” bg_image_animation=”none”][vc_column column_padding=”no-extra-padding” column_padding_tablet=”inherit” column_padding_phone=”inherit” column_padding_position=”all” column_element_spacing=”default” background_color_opacity=”1″ background_hover_color_opacity=”1″ column_shadow=”none” column_border_radius=”none” column_link_target=”_self” gradient_direction=”left_to_right” overlay_strength=”0.3″ width=”1\/1″ tablet_width_inherit=”default” tablet_text_alignment=”default” phone_text_alignment=”default” bg_image_animation=”none” border_type=”simple” column_border_width=”none” column_border_style=”solid”][vc_column_text]\n

15.<\/b><\/span> Powid\u0142a \u015bliwkowe (jak u babuni)<\/b><\/span><\/p>\n

5 kg \u015bliwek, 1 kg cukru. Powid\u0142a sma\u017cymy ze \u015bliwek w pe\u0142ni dojrza\u0142ych, s\u0142odkich, takich lekko ju\u017c zmarszczonych u nasady. \u015aliwki p\u0142uczemy, czy\u015bcimy z ogonk\u00f3w, wyjmujemy pestki i wrzucamy je do rondla o grubym dnie. Na dno mo\u017cna wla\u0107 kilka \u0142y\u017cek wody. Stawiamy na ma\u0142ym ogniu; \u015bliwki puszcz\u0105 sok. Nie zdejmuj\u0105c ich z ognia i mieszaj\u0105c od czasu do czasu drewnian\u0105 \u0142y\u017cka dusimy je (bez przykrycia) 2-2,5 godziny. Gdy masa jest ju\u017c g\u0119sta, czyli dostatecznie odparowana (tzn. schodzi p\u0142atami z \u0142y\u017cki), dosypujemy cukier i sma\u017cymy ca\u0142y czas mieszaj\u0105c, jeszcze 15 minut. Po tym czasie zdejmujemy powid\u0142a z ognia, jeszcze gor\u0105ce nak\u0142adamy do wyparzonych s\u0142oik\u00f3w (pozostawiaj\u0105c ok. 1 cm wolnego miejsca od g\u00f3ry), i zakr\u0119camy je.<\/span><\/p>\n

(Alina i Paulina Fedak, Owoce na ka\u017cd\u0105 okazj\u0119<\/i>, 1990)<\/span><\/p>\n[\/vc_column_text][\/vc_column][\/vc_row][vc_row type=”in_container” full_screen_row_position=”middle” column_margin=”default” column_direction=”default” column_direction_tablet=”default” column_direction_phone=”default” scene_position=”center” text_color=”dark” text_align=”left” row_border_radius=”none” row_border_radius_applies=”bg” overlay_strength=”0.3″ gradient_direction=”left_to_right” shape_divider_position=”bottom” bg_image_animation=”none”][vc_column column_padding=”no-extra-padding” column_padding_tablet=”inherit” column_padding_phone=”inherit” column_padding_position=”all” column_element_spacing=”default” background_color_opacity=”1″ background_hover_color_opacity=”1″ column_shadow=”none” column_border_radius=”none” column_link_target=”_self” gradient_direction=”left_to_right” overlay_strength=”0.3″ width=”1\/1″ tablet_width_inherit=”default” tablet_text_alignment=”default” phone_text_alignment=”default” bg_image_animation=”none” border_type=”simple” column_border_width=”none” column_border_style=”solid”][divider line_type=”Full Width Line” line_thickness=”2″ divider_color=”default” custom_height=”15″][\/vc_column][\/vc_row][vc_row type=”in_container” full_screen_row_position=”middle” column_margin=”default” column_direction=”default” column_direction_tablet=”default” column_direction_phone=”default” scene_position=”center” text_color=”dark” text_align=”left” row_border_radius=”none” row_border_radius_applies=”bg” overlay_strength=”0.3″ gradient_direction=”left_to_right” shape_divider_position=”bottom” bg_image_animation=”none”][vc_column column_padding=”no-extra-padding” column_padding_tablet=”inherit” column_padding_phone=”inherit” column_padding_position=”all” column_element_spacing=”default” background_color_opacity=”1″ background_hover_color_opacity=”1″ column_shadow=”none” column_border_radius=”none” column_link_target=”_self” gradient_direction=”left_to_right” overlay_strength=”0.3″ width=”1\/1″ tablet_width_inherit=”default” tablet_text_alignment=”default” phone_text_alignment=”default” bg_image_animation=”none” border_type=”simple” column_border_width=”none” column_border_style=”solid”][vc_column_text]\n

16.<\/b><\/span> Powid\u0142a<\/b><\/span><\/p>\n

Najlepsze s\u0105 powid\u0142a z w\u0119gierek, poniewa\u017c owoce te zawieraj\u0105 stosunkowo du\u017co suchej masy, a ponadto ich po\u0142\u00f3wki w znacznym stopniu zachowuj\u0105 si\u0119 podczas gotowania. W przeciwie\u0144stwie do innych przetwor\u00f3w na powid\u0142a bierzemy \u015bliwki ca\u0142kowicie dojrza\u0142e, a nawet przejrza\u0142e, marszcz\u0105ce si\u0119, gdy\u017c wtedy zawieraj\u0105 najwi\u0119cej cukr\u00f3w.<\/span><\/p>\n

\u015aliwki przeznaczone na powid\u0142a rozcinamy, po starannym umyciu nierdzewnym no\u017cem na po\u0142\u00f3wki, odrzucamy owoce zaczerwienione, a z niezaczerwienionych usuwamy pestki. Oczywi\u015bcie mo\u017cna r\u00f3wnie\u017c rozgotowa\u0107 \u015bliwki w ca\u0142o\u015bci, jak Damasceny, Lubaszki, Mirabelki i podczas rozgotowywania przetrze\u0107 przez niezbyt g\u0119ste sito, nie przepuszczaj\u0105ce pestek. Ale wtedy nie b\u0119dziemy mieli mo\u017cno\u015bci odrzucenia owoc\u00f3w robaczywych,<\/span><\/p>\n

\u015aliwki gotujemy na wolnym ogniu cz\u0119sto mieszaj\u0105c, do czasu, a\u017c masa zmniejszy si\u0119 do 1\/3 pierwotnej obj\u0119to\u015bci. Masa kt\u00f3ra jest dostatecznie zag\u0119szczona, powinna odstawa\u0107 od \u015bcianek naczynia, a nabrana na \u0142y\u017ck\u0119 spada\u0107 z niej nie pojedynczymi kroplami, lecz ca\u0142ymi p\u0142atami. Wtedy dodajemy cukier. Do powide\u0142 wystarczy 25-30 dag cukru na kilogram zag\u0119szczonej masy. Dodatek cukru rozrzedza powid\u0142a, wyci\u0105ga\u00a0 <\/span>z nich reszt\u0119 wody, musimy wi\u0119c jeszcze je zag\u0119\u015bci\u0107 razem z cukrem. Wysma\u017cone powid\u0142a sk\u0142adamy przewa\u017cnie do s\u0142oj\u00f3w i garnk\u00f3w kamiennych lub szklanych. Dobrze jest zapiec powierzchnie powide\u0142 przez wstawienie niezakrytego naczynia do gor\u0105cego piekarnika. B\u0119dzie to chroni\u0142o powid\u0142a przed ple\u015bni\u0105. Do powide\u0142 \u015bliwkowych mo\u017cemy doda\u0107 pokrojone w \u0107wiartki jab\u0142ka lub gruszki, obrane ze sk\u00f3rki i pozbawione gniazda nasiennego.<\/span><\/p>\n

(Robert Miernik, 150 domowych przetwor\u00f3w<\/i>…, 1991)<\/span><\/p>\n[\/vc_column_text][\/vc_column][\/vc_row][vc_row type=”in_container” full_screen_row_position=”middle” column_margin=”default” column_direction=”default” column_direction_tablet=”default” column_direction_phone=”default” scene_position=”center” text_color=”dark” text_align=”left” row_border_radius=”none” row_border_radius_applies=”bg” overlay_strength=”0.3″ gradient_direction=”left_to_right” shape_divider_position=”bottom” bg_image_animation=”none”][vc_column column_padding=”no-extra-padding” column_padding_tablet=”inherit” column_padding_phone=”inherit” column_padding_position=”all” column_element_spacing=”default” background_color_opacity=”1″ background_hover_color_opacity=”1″ column_shadow=”none” column_border_radius=”none” column_link_target=”_self” gradient_direction=”left_to_right” overlay_strength=”0.3″ width=”1\/1″ tablet_width_inherit=”default” tablet_text_alignment=”default” phone_text_alignment=”default” bg_image_animation=”none” border_type=”simple” column_border_width=”none” column_border_style=”solid”][divider line_type=”Full Width Line” line_thickness=”2″ divider_color=”default” custom_height=”15″][\/vc_column][\/vc_row][vc_row type=”in_container” full_screen_row_position=”middle” column_margin=”default” column_direction=”default” column_direction_tablet=”default” column_direction_phone=”default” scene_position=”center” text_color=”dark” text_align=”left” row_border_radius=”none” row_border_radius_applies=”bg” overlay_strength=”0.3″ gradient_direction=”left_to_right” shape_divider_position=”bottom” bg_image_animation=”none”][vc_column column_padding=”no-extra-padding” column_padding_tablet=”inherit” column_padding_phone=”inherit” column_padding_position=”all” column_element_spacing=”default” background_color_opacity=”1″ background_hover_color_opacity=”1″ column_shadow=”none” column_border_radius=”none” column_link_target=”_self” gradient_direction=”left_to_right” overlay_strength=”0.3″ width=”1\/1″ tablet_width_inherit=”default” tablet_text_alignment=”default” phone_text_alignment=”default” bg_image_animation=”none” border_type=”simple” column_border_width=”none” column_border_style=”solid”][vc_column_text]\n

17.<\/b><\/span> Powid\u0142a<\/b><\/span><\/p>\n

\u015aliwki p\u0142ucze si\u0119, obrywa ogonki, obsusza na powietrzu, przepo\u0142awia i wyrzuca pestki oraz robaczywe \u015bliwki. Mo\u017cna r\u00f3wnie\u017c gotowa\u0107 \u015bliwki z pestkami, a potem przeciera\u0107, lecz w\u00f3wczas nie odrzuci si\u0119 \u015bliwek robaczywych. \u015aliwki takich odmian, u kt\u00f3rych pestka nie odstaje od mi\u0105\u017cszu, trzeba gotowa\u0107 ca\u0142e. Przygotowane \u015bliwki wrzuca si\u0119 do du\u017cego rondla, aby pu\u015bci\u0142y sok. Gotowa\u0107 nale\u017cy na ma\u0142ym ogniu, mieszaj\u0105c, aby si\u0119 nie przypali\u0142y. Zag\u0119szcza si\u0119 do jednej trzeciej pocz\u0105tkowej ilo\u015bci, do momentu gdy powid\u0142a b\u0119d\u0105 tak g\u0119ste, \u017ce zaczn\u0105 odstawa\u0107 od \u015bcianek naczynia i spada\u0107 ca\u0142ymi p\u0142atami z drewnianej \u0142y\u017cki, u\u017cytej do mieszania. Dodanie cukru do powide\u0142 rozrzedza je. Je\u017celi wi\u0119c dodaje si\u0119 troch\u0119 cukru, to trzeba d\u0142u\u017cej gotowa\u0107 a\u017c do otrzymania odpowiedniej g\u0119sto\u015bci.<\/span><\/p>\n

Je\u017celi gotuje si\u0119 \u015bliwki ca\u0142e, to w po\u0142owie gotowania przeciera si\u0119 je przez sito i w dalszym ci\u0105gu przecier zag\u0119szcza si\u0119. Gotowe powid\u0142a k\u0142adzie si\u0119 do kamiennych s\u0142oi, wsuwa do piekarnika, a by na powierzchni zapiek\u0142a si\u0119 skorupka. Do powide\u0142 \u015bliwkowych mo\u017cna doda\u0107 pokrajane na kawa\u0142ki jab\u0142ka lub gruszki.<\/span><\/p>\n

(Robert Miernik, 150 domowych przepis\u00f3w<\/i>…, 1991.)<\/span><\/p>\n[\/vc_column_text][\/vc_column][\/vc_row][vc_row type=”in_container” full_screen_row_position=”middle” column_margin=”default” column_direction=”default” column_direction_tablet=”default” column_direction_phone=”default” scene_position=”center” text_color=”dark” text_align=”left” row_border_radius=”none” row_border_radius_applies=”bg” overlay_strength=”0.3″ gradient_direction=”left_to_right” shape_divider_position=”bottom” bg_image_animation=”none”][vc_column column_padding=”no-extra-padding” column_padding_tablet=”inherit” column_padding_phone=”inherit” column_padding_position=”all” column_element_spacing=”default” background_color_opacity=”1″ background_hover_color_opacity=”1″ column_shadow=”none” column_border_radius=”none” column_link_target=”_self” gradient_direction=”left_to_right” overlay_strength=”0.3″ width=”1\/1″ tablet_width_inherit=”default” tablet_text_alignment=”default” phone_text_alignment=”default” bg_image_animation=”none” border_type=”simple” column_border_width=”none” column_border_style=”solid”][divider line_type=”Full Width Line” line_thickness=”2″ divider_color=”default” custom_height=”15″][\/vc_column][\/vc_row][vc_row type=”in_container” full_screen_row_position=”middle” column_margin=”default” column_direction=”default” column_direction_tablet=”default” column_direction_phone=”default” scene_position=”center” text_color=”dark” text_align=”left” row_border_radius=”none” row_border_radius_applies=”bg” overlay_strength=”0.3″ gradient_direction=”left_to_right” shape_divider_position=”bottom” bg_image_animation=”none”][vc_column column_padding=”no-extra-padding” column_padding_tablet=”inherit” column_padding_phone=”inherit” column_padding_position=”all” column_element_spacing=”default” background_color_opacity=”1″ background_hover_color_opacity=”1″ column_shadow=”none” column_border_radius=”none” column_link_target=”_self” gradient_direction=”left_to_right” overlay_strength=”0.3″ width=”1\/1″ tablet_width_inherit=”default” tablet_text_alignment=”default” phone_text_alignment=”default” bg_image_animation=”none” border_type=”simple” column_border_width=”none” column_border_style=”solid”][vc_column_text]\n

18.<\/b><\/span> Powid\u0142a z <\/b><\/span>fjutem <\/i><\/b><\/span>(syropem z burak\u00f3w cukrowych)<\/i><\/b><\/span><\/p>\n

Ilo\u015b\u0107 \u015bliwek zale\u017cna od wielko\u015bci brytfanny. \u015aliwki w\u0119gierki umy\u0107, wydr\u0105\u017cy\u0107 z pestek, w\u0142o\u017cy\u0107 do brytfanny i wstawi\u0107 do piekarnika. Gotowa\u0107, a w\u0142a\u015bciwie podpieka\u0107 od czasu do czasu mieszaj\u0105c. Gdy ju\u017c zg\u0119stniej\u0105 zamiast cukru doda\u0107 fjut.<\/span><\/p>\n

(Gra\u017cyna Szel\u0105gowska, Kuchnia z rodowodem,<\/i> 2011)<\/span><\/p>\n[\/vc_column_text][\/vc_column][\/vc_row][vc_row type=”in_container” full_screen_row_position=”middle” column_margin=”default” column_direction=”default” column_direction_tablet=”default” column_direction_phone=”default” scene_position=”center” top_padding=”70″ bottom_padding=”200″ text_color=”dark” text_align=”left” row_border_radius=”none” row_border_radius_applies=”bg” overlay_strength=”0.3″ gradient_direction=”left_to_right” shape_divider_position=”bottom” bg_image_animation=”none” shape_type=””][vc_column column_padding=”no-extra-padding” column_padding_tablet=”inherit” column_padding_phone=”inherit” column_padding_position=”all” column_element_spacing=”default” background_color_opacity=”1″ background_hover_color_opacity=”1″ column_shadow=”none” column_border_radius=”none” column_link_target=”_self” gradient_direction=”left_to_right” overlay_strength=”0.3″ width=”1\/1″ tablet_width_inherit=”default” tablet_text_alignment=”default” phone_text_alignment=”default” bg_image_animation=”none” border_type=”simple” column_border_width=”none” column_border_style=”solid”][image_with_animation image_url=”304″ animation=”Fade In” hover_animation=”none” alignment=”center” border_radius=”none” box_shadow=”none” image_loading=”default” max_width=”100%” max_width_mobile=”default”][\/vc_column][\/vc_row]\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

[vc_row type=”full_width_content” full_screen_row_position=”middle” column_margin=”default” column_direction=”default” column_direction_tablet=”default” column_direction_phone=”default” bg_image=”335″ bg_position=”left top” background_image_loading=”default” bg_repeat=”no-repeat” scene_position=”center” text_color=”dark” text_align=”left” row_border_radius=”none” row_border_radius_applies=”bg” overlay_strength=”0.3″ gradient_direction=”left_to_right” shape_divider_position=”bottom” bg_image_animation=”none” shape_type=””][vc_column column_padding=”no-extra-padding” column_padding_tablet=”inherit” column_padding_phone=”inherit” column_padding_position=”all” column_element_spacing=”default” background_color_opacity=”1″ background_hover_color_opacity=”1″ column_shadow=”none”…<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"parent":0,"menu_order":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"","meta":{"footnotes":""},"class_list":["post-90","page","type-page","status-publish"],"yoast_head":"\nprzepisownik - Sma\u017cenie powide\u0142 metod\u0105 tradycyjn\u0105<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"http:\/\/powidla.etnomuzeum.pl\/?page_id=90\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"en_US\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"przepisownik - Sma\u017cenie powide\u0142 metod\u0105 tradycyjn\u0105\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"[vc_row type=”full_width_content” full_screen_row_position=”middle” column_margin=”default” column_direction=”default” column_direction_tablet=”default” column_direction_phone=”default” bg_image=”335″ bg_position=”left top” background_image_loading=”default” bg_repeat=”no-repeat” scene_position=”center” text_color=”dark” text_align=”left” row_border_radius=”none” row_border_radius_applies=”bg” overlay_strength=”0.3″ gradient_direction=”left_to_right” shape_divider_position=”bottom” bg_image_animation=”none” shape_type=””][vc_column column_padding=”no-extra-padding” column_padding_tablet=”inherit” column_padding_phone=”inherit” column_padding_position=”all” column_element_spacing=”default” background_color_opacity=”1″ background_hover_color_opacity=”1″ column_shadow=”none”...\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"http:\/\/powidla.etnomuzeum.pl\/?page_id=90\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Sma\u017cenie powide\u0142 metod\u0105 tradycyjn\u0105\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2021-10-18T08:08:25+00:00\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Est. reading time\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"44 minutes\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"http:\/\/powidla.etnomuzeum.pl\/#website\",\"url\":\"http:\/\/powidla.etnomuzeum.pl\/\",\"name\":\"Sma\\u017cenie powide\\u0142 metod\\u0105 tradycyjn\\u0105\",\"description\":\"Dziedzictwo Niematerialne\/ Ulotne tradycje\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"http:\/\/powidla.etnomuzeum.pl\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":\"required name=search_term_string\"}],\"inLanguage\":\"en-US\"},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"http:\/\/powidla.etnomuzeum.pl\/?page_id=90#webpage\",\"url\":\"http:\/\/powidla.etnomuzeum.pl\/?page_id=90\",\"name\":\"przepisownik - Sma\\u017cenie powide\\u0142 metod\\u0105 tradycyjn\\u0105\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"http:\/\/powidla.etnomuzeum.pl\/#website\"},\"datePublished\":\"2021-10-16T14:31:55+00:00\",\"dateModified\":\"2021-10-18T08:08:25+00:00\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"http:\/\/powidla.etnomuzeum.pl\/?page_id=90#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"en-US\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"http:\/\/powidla.etnomuzeum.pl\/?page_id=90\"]}]},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"http:\/\/powidla.etnomuzeum.pl\/?page_id=90#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Home\",\"item\":\"https:\/\/powidla.etnomuzeum.pl\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"przepisownik\"}]}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"przepisownik - Sma\u017cenie powide\u0142 metod\u0105 tradycyjn\u0105","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"http:\/\/powidla.etnomuzeum.pl\/?page_id=90","og_locale":"en_US","og_type":"article","og_title":"przepisownik - Sma\u017cenie powide\u0142 metod\u0105 tradycyjn\u0105","og_description":"[vc_row type=”full_width_content” full_screen_row_position=”middle” column_margin=”default” column_direction=”default” column_direction_tablet=”default” column_direction_phone=”default” bg_image=”335″ bg_position=”left top” background_image_loading=”default” bg_repeat=”no-repeat” scene_position=”center” text_color=”dark” text_align=”left” row_border_radius=”none” row_border_radius_applies=”bg” overlay_strength=”0.3″ gradient_direction=”left_to_right” shape_divider_position=”bottom” bg_image_animation=”none” shape_type=””][vc_column column_padding=”no-extra-padding” column_padding_tablet=”inherit” column_padding_phone=”inherit” column_padding_position=”all” column_element_spacing=”default” background_color_opacity=”1″ background_hover_color_opacity=”1″ column_shadow=”none”...","og_url":"http:\/\/powidla.etnomuzeum.pl\/?page_id=90","og_site_name":"Sma\u017cenie powide\u0142 metod\u0105 tradycyjn\u0105","article_modified_time":"2021-10-18T08:08:25+00:00","twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Est. reading time":"44 minutes"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"WebSite","@id":"http:\/\/powidla.etnomuzeum.pl\/#website","url":"http:\/\/powidla.etnomuzeum.pl\/","name":"Sma\u017cenie powide\u0142 metod\u0105 tradycyjn\u0105","description":"Dziedzictwo Niematerialne\/ Ulotne tradycje","potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"http:\/\/powidla.etnomuzeum.pl\/?s={search_term_string}"},"query-input":"required name=search_term_string"}],"inLanguage":"en-US"},{"@type":"WebPage","@id":"http:\/\/powidla.etnomuzeum.pl\/?page_id=90#webpage","url":"http:\/\/powidla.etnomuzeum.pl\/?page_id=90","name":"przepisownik - Sma\u017cenie powide\u0142 metod\u0105 tradycyjn\u0105","isPartOf":{"@id":"http:\/\/powidla.etnomuzeum.pl\/#website"},"datePublished":"2021-10-16T14:31:55+00:00","dateModified":"2021-10-18T08:08:25+00:00","breadcrumb":{"@id":"http:\/\/powidla.etnomuzeum.pl\/?page_id=90#breadcrumb"},"inLanguage":"en-US","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["http:\/\/powidla.etnomuzeum.pl\/?page_id=90"]}]},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"http:\/\/powidla.etnomuzeum.pl\/?page_id=90#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Home","item":"https:\/\/powidla.etnomuzeum.pl\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"przepisownik"}]}]}},"_links":{"self":[{"href":"http:\/\/powidla.etnomuzeum.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/90","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"http:\/\/powidla.etnomuzeum.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"http:\/\/powidla.etnomuzeum.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/powidla.etnomuzeum.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/powidla.etnomuzeum.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=90"}],"version-history":[{"count":54,"href":"http:\/\/powidla.etnomuzeum.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/90\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":360,"href":"http:\/\/powidla.etnomuzeum.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/90\/revisions\/360"}],"wp:attachment":[{"href":"http:\/\/powidla.etnomuzeum.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=90"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}